Tijdens de installatie en het gebruik van straatverlichting Bij projecten worden storingen in verlichtingsarmaturen meestal veroorzaakt door schade aan kerncomponenten zoals LED-chips, drivers en voedingen. Sommige storingen vinden echter niet hun oorsprong in deze kerncomponenten, maar in externe accessoires op NEMA- of Zhaga-interfaces die gemakkelijk over het hoofd worden gezien.
Fotocellen en kortsluitkapjes zijn twee externe accessoires die relatief gemakkelijk door elkaar kunnen worden gehaald. Ze lijken qua uiterlijk en installatiemethode op elkaar, maar hun functies en werkingsprincipes zijn totaal verschillend.
Als in de stuklijst de verkeerde accessoires zijn geselecteerd, of als accessoires ter plaatse zonder bevestiging worden vervangen, kan de armatuur continu blijven branden, ’s nachts afwijkend functioneren, niet reageren op verlichtingsopdrachten op afstand of problemen met de planning vertonen. Deze problemen kunnen de kosten voor de inbedrijfstelling, de oplevering en het lopende onderhoud van het project verhogen.
Daarom is het belangrijk om een duidelijk onderscheid te maken tussen fotocellen en kortsluitkappen en de juiste accessoires te kiezen op basis van de aansluiting van de armatuur en de besturingsmethode, zowel bij conventionele als bij slimme straatverlichtingsprojecten.
Wat is het verschil tussen een fotocel en een kortsluitcondensator?
1. Werkingsprincipe
Fotocel: een automatische schakelaar die het licht kan “zien”
Een fotocel is een automatische schakelaar die licht kan “zien”. Deze bevat een lichtgevoelig element en een besturingscircuit waarmee veranderingen in het omgevingslicht kunnen worden gedetecteerd.
Als het overdag fel licht is, weet het dat het “dag” is en doet het het licht uit. Als het “s nachts minder fel wordt, weet het dat het ”nacht“ is en doet het het licht aan.
Het is een intelligente, zelfstandig werkende schakelaar – vergelijkbaar met iemand die zelfstandig beslissingen kan nemen.
Kortsluitkap: een gewone schakelaar die het licht niet kan “zien”
Een kortsluitkap is een gewone schakelaar die het licht niet kan “waarnemen” en door een ander systeem moet worden aangestuurd.
Het bevat geen lichtgevoelig element of besturingsschakeling. Het weet niet of het dag of nacht is, en het weet ook niet of het licht aan of uit moet worden gezet. Er is een ander systeem nodig om te bepalen wanneer het licht aan of uit gaat.
Het is een schakelaar zonder eigen beslissingsbevoegdheid – net als een marionet die de bevelen van iemand anders opvolgt.
2. Verschillen in controle
Met een fotocel:
Daglicht → Sterk licht gedetecteerd → Licht UIT → Nacht → Zwak licht gedetecteerd → Licht AAN → Besluit wordt automatisch genomen
Met een kortsluitkap:
Wacht op een ander besturingssysteem om te bepalen of het licht AAN of UIT moet gaan → Kan de beslissing niet zelfstandig nemen
3. Verschillen in toepassing — rechtstreeks gerelateerd aan de keuze van de stuklijst
Fotocel
Fotocellen worden voornamelijk gebruikt voor conventionele straatverlichting, verlichting van binnenplaatsen bij woningen en algemene buitenverlichting langs wegen zonder slim besturingssysteem.
Het armatuur maakt gebruik van de ingebouwde lichtgevoelige functie van de fotocel om de verlichting ’s nachts automatisch in te schakelen en overdag automatisch uit te schakelen.
Deze oplossing is geschikt voor conventionele verlichtingsprojecten waarbij de nadruk ligt op een eenvoudige oplossing, lage kosten en minimaal onderhoud op de lange termijn.
Kortsluitkap
Shorting Caps worden voornamelijk gebruikt voor slimme straatverlichtingsprojecten die zijn uitgerust met NEMA/Zhaga slimme gateways of draadloze besturingsmodules.
Door een kortsluitkap te installeren wordt de lokale fotocelbesturing omzeild en wordt de besturing van de armatuur overgedragen aan een ander besturingssysteem. Dit maakt gecentraliseerd beheer van de straatverlichting, planning op afstand, dimmen, tijdsregeling, storingsmeldingen en andere slimme verlichtingsfuncties mogelijk.
Kortsluitkappen worden ook veelvuldig gebruikt voor verouderingstests in de fabriek, tijdelijke inschakeling tijdens de inbedrijfstelling ter plaatse en renovatieprojecten voor slimme verlichting.
4. Gevolgen van een verkeerde keuze — Veelvoorkomende technische problemen
Slimme straatlantaarn onjuist geïnstalleerd met een fotocel
Als een slimme straatlantaarn wordt al aangestuurd door een slimme controller of een beheerplatform, maar als er ook een fotocel is geïnstalleerd, kan het gebeuren dat hetzelfde verlichtingsarmatuur door twee verschillende besturingsmethoden wordt aangestuurd.
De fotocel kan de straatverlichting automatisch aanpassen aan dag en nacht, terwijl het slimme platform ook commando’s voor AAN, UIT of geplande tijdstippen verstuurt.
Als de twee besturingsmethoden niet op elkaar zijn afgestemd, kan het gebeuren dat de testopstelling ongewenst schakelt, geplande taken mogelijk niet correct worden uitgevoerd en de afstandsbediening niet werkt, wat gevolgen heeft voor de inbedrijfstelling en de oplevering van het project.
Conventionele straatlantaarn onjuist geïnstalleerd met een kortsluitkap
Als een conventionele straatlantaarn onjuist wordt geïnstalleerd met een kortsluitdop, wordt de lichtgevoelige functie direct omzeild en uitgeschakeld.
De straatlantaarn, die oorspronkelijk zelfstandig kon bepalen wanneer hij aan of uit moest gaan, wordt in een toestand gedwongen waarin hij niet langer zelfstandig beslissingen kan nemen.
Op dat moment kan de armatuur geen onderscheid meer maken tussen dag en nacht, waardoor het circuit mogelijk continu onder spanning blijft staan, wat leidt tot een storing waarbij de verlichting 24 uur per dag blijft branden.
Dit leidt niet alleen tot een aanzienlijk onnodig stroomverbruik, maar versnelt ook de veroudering en slijtage van de LED-lichtbron en de driver als gevolg van continu gebruik, waardoor de levensduur van de armatuur aanzienlijk wordt verkort.
Het kan ook leiden tot klachten van klanten en herstelwerkzaamheden ter plaatse, waardoor dit een van de meest voorkomende fouten bij de keuze van accessoires in conventionele straatverlichtingsprojecten is.
5. Wanneer moet je een fotocel gebruiken en wanneer een kortsluitkapje?
Gebruik een fotocel
Gebruik een fotocel wanneer:
• Het project betreft een standaardproject voor straatverlichting, binnenplaatsverlichting of parkverlichting.
• Er is geen slim besturingssysteem, gateway, platform voor bediening op afstand of centrale schakelkast.
• De armatuur moet zelfstandig werken en ’s nachts automatisch aangaan en overdag automatisch uitgaan, zonder dat er handmatig ingegrepen hoeft te worden.
• Bij dit project ligt de nadruk op een eenvoudige oplossing en een beperkt budget.
• Het apparaat zal naar verwachting automatisch functioneren op basis van zijn eigen hardware.
• Er zijn geen plannen om het project in de toekomst om te zetten naar slimme straatverlichting.
• De armatuur hoeft niet door externe apparatuur te worden aangestuurd.
Gebruik een kortsluitkapje
Gebruik een kortsluitkap wanneer:
• Het project betreft een slim straatverlichtingsproject dat is uitgerust met NEMA/Zhaga-smartmodules of draadloze gateways en waarvoor beheer via een platform op afstand vereist is.
• De gehele weg maakt gebruik van een centrale schakelkast of een tijdbesturingssysteem voor een uniforme planning, en de afzonderlijke verlichtingsarmaturen mogen niet worden aangestuurd door lokale lichtsensoren.
• Bij dit apparaat moet de fotocelfunctie tijdelijk worden omzeild tijdens verouderingstests in de fabriek, bij de inbedrijfstelling ter plaatse of bij tijdelijke inschakeling.
• Een bestaand straatverlichtingssysteem wordt omgebouwd naar een slim besturingssysteem, waarbij de oorspronkelijke fotocel wordt verwijderd en vervangen door een kortsluitkap, zodat het slimme systeem de besturing kan overnemen.
Conclusie
De twee accessoires voor straatverlichting hebben compatibele interfaces, maar functies die elkaar uitsluiten. De keuze voor het juiste accessoire hangt af van de besturingsmethode van het project:
Traditionele automatische verlichtingsprojecten zonder toezicht → Fotocel
Projecten op het gebied van slimme, gecentraliseerde besturing of beheer op afstand → Kortsluiting Door de juiste keuze van de stuklijst (BOM) kunnen veel veelvoorkomende verlichtingsproblemen ter plaatse effectief worden voorkomen en kunnen herstelwerkzaamheden en aftersaleskosten worden beperkt.
